Polityka językowa Peru z perspektywy działalności liderów lokalnych na przykładzie Regionalnej Akademii Języka Quechua w Ancash (Academia Regional de Quechua de Ancash)
Peru's language policy from the perspective of local leaders, as exemplified by the Regional Quechua Language Academy in Ancash (Academia Regional de Quechua de Ancash)
Author(s): Elżbieta Jodłowska
Subject(s): Politics / Political Sciences, Social Sciences, Language and Literature Studies
Published by: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego
Keywords: Peru; Ancash region; Quechua Ancashino; Peruvian language policy; Academia Regional de Quechua de Ancash (ARQA); revitalization of indigenous languages
Summary/Abstract: Polityka językowa w Peru, oparta między innymi na Konwencji MOP nr 169(1989) i Deklaracji z Machu Picchu (2001), promuje ochronę języków rdzennych i aspiracje ludów tubylczych do zarządzania własnym dziedzictwem. Mimo ratyfikacji konwencji i oficjalnego uznania 55 grup etnicznych oraz 48 języków jej wdrażanie napotyka liczne bariery, w tym marginalizację społeczności i utrzymujące się uprzedzenia rasowe. Artykuł koncentruje się na sytuacji językowej w regionie Ancash, gdzie ponad 900 tysięcy osób posługuje się językiem quechua ancashino (QA), należącym do grupy Quechua I (Waywash).Pomimo dużej liczby użytkowników i formalnego uznania QA nie funkcjonuje jako skuteczne narzędzie ochrony dziedzictwa kulturowego ani realizacji praw obywatelskich. Analiza oparta jest na badaniach terenowych z lat 2016–2019 oraz współpracy z dwiema lokalnymi instytucjami: Academia Regional de Quechua de Ancash (ARQA) i Organización Regional de los Pueblos Quechuas de Ancash (OREPQA). Przykłady lokalnych projektów rewitalizacyjnych pokazują znaczenie oddolnych działań, zakorzenionych w języku i kulturze andyjskiej. Mimo niewielkiego wsparcia ze strony instytucji państwowych to lokalne NGO wypełniają luki w oficjalnej polityce, tworząc skuteczniejsze modele ochrony i promocji dziedzictwa rdzennych społeczności.
Book: Między polityką a językiem. Polityki językowe w świecie hiszpańsko- i portugalskojęzycznym
- Page Range: 237-257
- Page Count: 21
- Publication Year: 2026
- Language: Polish
- Content File-PDF
