Wiedza zmarginalizowana. Postcyfrowe praktyki i autorytet edukacyjny w klasie szkolnej
Knowledge at the margins. Postdigital practices and educational authority in the classroom

Summary/Abstract: This article challenges deficit-oriented narratives that portray adolescents’ engagement with digital media as risk or decline. Drawing on a two-year ethnographic study in Polish upper-secondary schools, it analyses how young people negotiate visibility in postdigital educational environments. Integrating perspectives from Hannah Arendt, Jacques Rancière and Shoshana Zuboff, the article conceptualises adolescent agency at the intersection of action, recognition, affect and algorithmic governance. Rather than off-task behaviour, students’ digital practices appear as attempts to become subjects of knowledge. The findings suggest that the so-called “e-generation crisis” reflects a misalignment between educational frameworks and postdigital conditions of learning. The study is based on two upper-secondary school classes and does not claim systemic representativeness; its aim is to identify and interpret recurring mechanisms and tensions rather than to generalise across the educational system. Artykuł krytycznie analizuje narracje deficytowe, które zaangażowanie młodzieży w media cyfrowe interpretują w kategoriach zagrożenia lub regresu. Na podstawie dwuletnich badań etnograficznych w polskich szkołach ponadpodstawowych autor bada, w jaki sposób uczniowie negocjują widoczność w warunkach postcyfrowych. Odwołując się do koncepcji Hannah Arendt, Jacques’a Rancière’a i Shoshany Zuboff, artykuł interpretuje młodzieżową sprawczość jako proces kształtujący się na styku działania, uznania, afektu i algorytmicznego zarządzania. Wnioski wskazują, że „kryzys e-generacji” należy rozumieć jako problem niedopasowania modeli edukacyjnych do postcyfrowych warunków formowania się podmiotowości. Badanie obejmuje dwie klasy w dwóch szkołach i nie rości sobie pretensji do reprezentatywności systemowej; jego celem jest identyfikacja i interpretacja powtarzających się mechanizmów i napięć, a nie formułowanie uogólnień odnoszących się do całego systemu edukacji.

• Details
• Contents